INSTALLATIE EN GEREEDSCHAP
Install Magazine 942 – augustus 2017
Magnetische vuilafscheiders, absolute noodzaak in een moderne installatie
RBM levert installateursgerichte oplossingen
Afzettingen van magnetiet en ander vuil zijn een groeiend probleem in moderne verwarmingsinstallaties. De grotere aandacht voor rendement heeft er immers toe geleid dat moderne componenten nauwkeuriger werken, en dus gevoeliger zijn voor vervuiling. Vooral energiezuinige pompen met permanente-magneetmotoren hebben eronder te lijden. Ook ketels hebben veel nauwere toleranties, en dan hebben we het nog niet over regel- en afsluitkleppen allerhande.
Aandacht van de sector
De verwarmingssector is zich van deze problematiek bewust. In Duitsland legt de industrienorm VDI 2035 al criteria vast voor de kwaliteit van het verwarmingswater. In ons land werkt het WTCB samen met de sectorvereniging ATTB aan richtlijnen voor de Belgische markt. Het besef dat er iets gedaan moet worden aan waterkwaliteit, groeit ook bij de installateur. Het leeft het sterkst bij bedrijven die installaties voor grote vermogens aanleggen; de financiële implicaties van slechte werking of zelfs defecten aan toestellen zijn daar natuurlijk het grootst. Ondertussen dringt het ook door dat men bij huishoudelijke installatie erop moet letten dat er geen slib in het water zit. Een magnetische vuilafscheider wordt dan een onmisbaar onderdeel.
Jammer genoeg zijn nog niet alle installateurs hiervan overtuigd. Het gaat dan meestal om bedrijven die vooral op de prijs concurreren. Ze leveren geen dienst na verkoop, en besparen maximaal op installatietijd en materiaal. Als de gebruiker later problemen heeft, is dat een zorg voor een ander. Ernstige installateurs die een langetermijnrelatie met hun klant willen opbouwen, kiezen daarentegen meer en meer voor de montage van een filter. Zij willen immers voorkomen dat ze na korte tijd weer bij hun klant moeten staan om een storing te verhelpen. Een dergelijke aanpak ziet men ook in het buitenland, waar nutsbedrijven instaan voor ketelonderhoud. In die gevallen worden systematisch magnetische vuilafscheiders ingebouwd omdat dergelijke bedrijven het aantal interventies zoveel mogelijk willen beperken.
Problemen niet onderschatten
Er komt echter meer bij een goede waterkwaliteit kijken dan gewoon een magneetfilter te monteren. Voorkomen is beter dan genezen, dus voor de indienstname wordt de installatie best grondig gespoeld. Vooral bij renovatie is dat een noodzaak. In een installatie die jaren in gebruik is geweest, heeft er zich doorgaans heel wat slib opgebouwd in verschillende delen. Bij moderniseringswerken kan dat opgewoeld raken, waardoor het weer in de circulatie terecht komt en zo in pomp of ketel belandt.
Bovendien zal een filter die naar behoren werkt, onvermijdelijk vol raken met vuil- en magnetietdeeltjes. Als die niet tijdig worden verwijderd, verliest de filter dan zijn werking. Regelmatig onderhoud is dus absoluut noodzakelijk, niet alleen omwille van de werking van de filter zelf, maar ook omdat het een idee geeft van de staat van de hele installatie. Als er zich grote hoeveelheden slib en magnetiet blijven vormen, kan dat wijzen op een ernstiger onderliggend probleem, bijvoorbeeld met drukbehoud of zuurstofdiffusie. Het reinigen van een vuilafscheider is een service die gemakkelijk in een standaard onderhouds- of controlebeurt kan worden geïntegreerd. Hoe vaak men de vuilafscheider moet reinigen, hangt af van de waterinhoud van de installatie en de ernst van de vervuiling. Ervaringen met veldtesten hebben echter al aangetoond dat ook in huishoudelijke installaties een afscheider al na een paar weken behoorlijk vol kan zitten. Zeker bij renovaties is het dus aanbevolen om niet te lang te wachten vooraleer de afscheider te reinigen.
Installatievriendelijke oplossingen
RBM, de specialist in installatie-onderdelen voor HVAC heeft passende oplossingen ontwikkeld. Deze firma gaat terug tot 1956 en is gevestigd in Noord-Italië. Traditioneel is de expertise in messingbewerking, maar de activiteiten zijn ondertussen verbreed naar kunststof onderdelen en leidingsystemen. RBM is dus niet gebonden aan een bepaalde techniek en kan dus het juiste materiaal voor de juiste toepassing kiezen. De Safecleaner2 ontstond uit de behoeften van de installateur op de werf. Dit toestel haalt efficiënt zowel magnetisch als niet-magnetisch vuil uit het vulwater.
Gebaseerd op feedback van de praktijk
De Safecleaner2 is het resultaat van feedback over de vorige generatie magnetische vuilafscheiders van RBM. Het toestel is ook veelzijdig inzetbaar: door het draaibare aansluitstuk kan het zowel op horizontale, verticale als schuine leidingen worden geplaatst. Het enige waar men op moet letten, is dat de stroomrichting gerespecteerd wordt. Anders komt het vuil immers aan de verkeerde kant van de filterpatroon te zitten.
Handig is ook dat de afdichting gebeurt door middel van een O-ring met bajonetaansluiting. In tegenstelling tot toestellen met een vlakke dichting, hangt de waterdichting bij de Safecleaner2 dus niet af van de kracht waarmee de aansluiting werd aangeschroefd. De schroefdraad dient alleen om het toestel op zijn plaats te houden, de O-ring zorgt zelf voor een waterdichte aansluiting. Omdat de O-ring in een groef zit, blijft hij ook altijd op zijn plaats.
Het deksel is van de Safecleaner2 is extra groot uitgevoerd. Dat maakt het niet alleen gemakkelijker om het toestel te reinigingen; zo kan men ook eenvoudig beschermingsproducten aan het verwarmingswater toevoegen. RBM heeft verder een speciaal spuitstuk ontwikkeld dat op de aansluiting geschroefd kan worden om de installatie te spoelen. Zoals gezegd, is een voorafgaande reiniging van de verdeelinstallatie van groot belang voor een latere veilige werking.
Effectieve werking
De Safecleaner2 heeft een dubbel werkingsprincipe. Het niet-magnetisch vuil wordt tegengehouden door een fijnmazig net in RVS. Dat werd ontworpen voor een optimale combinatie tussen filterende werking en gering drukverlies. Het magnetisch vuil wordt opgevangen door het magneetelement. RBM koos ervoor om de magneet volledig te laten omspoelen door de waterstroom. Zo is er optimaal contact met het verwarmingswater voor een maximale werking. Het eigenlijke magneetelement zit in een beschermende huls. Dat heeft alles te maken met onderhoudsgemak. RBM maakt namelijk gebruik van een krachtige magneet, met een veld van 11.000 gauss. Als die direct in contact zou komen met het water, zouden de vuildeeltjes er sterk aan blijven kleven, en wordt het moeilijk om ze weg te spoelen. Nu kan men eenvoudig de magneet uit de huls trekken, waardoor het slib naar beneden zinkt, en kan verwijderd worden.
Totaalaanpak
Een magnetische vuilafscheider is wel een noodzakelijke stap in een moderne installatie, het is slechts een onderdeel in een algemene aanpak van de problematiek. Als vakman moet men mikken op een totaalaanpak, met aandacht voor drukbehoud, zuurstofdiffusie, waterkwaliteit....
Door Alex Baumans
Foto’s: RBM












