BEURS
Install Magazine 969 – april 2020
Goede start voor Batibouw 2.0
Vernieuwde editie valt in de smaak bij bezoekers en exposanten
Het jaar 2020 was een belangrijke editie voor Batibouw. Deze keer werd het concept grondig omgegooid, met andere openingsuren, aparte vakbeurzen in plaats van professionele dagen, een andere indeling... De reacties waren overwegend positief en met 187.000 bezoekers kon de organisatie tevreden terugblikken, zeker als men bedenkt dat de angst voor het coronavirus ongetwijfeld heel wat mensen heeft weggehouden.
Nieuwe formule
Wat de installatiesector betrof, is de aparte vakbeurs InstallPro zeker een goede vervanging voor de klassieke professionele dagen. De meeste vooraanstaande fabrikanten van HVAC en sanitair waren vertegenwoordigd en al van in het begin was het er gezellig druk. De doorstroom tussen het eigenlijke Batibouw en het vakbeursgedeelte zou wat vlotter kunnen verlopen, maar dat zijn ongetwijfeld kinderziekten van de nieuwe formule. In de verwarmingswereld spreekt de aanpak van kleine technische stands duidelijk aan. Zowel qua bezoekers als qua exposanten viel er veel meer te beleven op InstallPro dan in Paleis 12. We mogen echter Paleis 12 niet zomaar afschrijven. Een directe vergelijking is immers moeilijk te maken: Batibouw zelf is vooral op de particulier gericht, en duurt veel langer dan de ene dag van InstallPro. We moeten echter vaststellen dat de interesse van de sector niet meer volstaat om de hal te vullen.
Ook het nieuwe beursconcept, met meer ruimte voor inspiratie en informatie, bleek aan te slaan. Een moderne beurs moet meer zijn dan een verzameling exposanten, hoe aantrekkelijk die stands ook zijn. Uit een enquête ter plaatse in opdracht van de beursorganisatie FISA, bleek dat 84% van de bezoekers Batibouw ook aan hun vrienden en familie zouden aanraden. De bezoekersaantallen waren ongetwijfeld hoger geweest zonder de coronacrisis. Vooral in het tweede weekend bleek het publiek het zekere voor het onzekere te nemen. Ook bij de exposanten liet het effect zich voelen: een aantal bedrijven was uit voorzorg weggebleven. Alles wel beschouwd mag de organisatie dus terugblikken op een geslaagd debuut van de nieuwe formule.
De Belg en de nieuwe woonvormen
Batibouw is ook een traditionele gelegenheid voor de Confederatie Bouw om een stand van zaken te geven van de bouw in België en vooral om vooruit te blikken naar de evoluties in de sector. De bouw heeft misschien een traditioneel imago, maar de technische ontwikkelingen staan niet stil. De Confederatie Bouw liet peilen naar de interesse van de gemiddelde Belg voor nieuwe woonvormen en slimme technieken. Daaruit blijkt dat de Belg alles in acht genomen eerder klassiek blijft in zijn voorkeuren: 85% is eigenaar en twee derde woont in een huis, een derde in een appartement of studio. Meer dan de helft woont zelfs in een viergevelwoning en twee derde heeft een tuin. Het ideaalbeeld van het eigen huisje met een tuin heeft dus zeker niet afgedaan.
Toch is er ook interesse voor alternatieven: kangoeroewoningen, woonvormen met gedeelde ruimtes of de uiterst compacte ‘tiny houses’ kunnen toch op heel wat belangstelling rekenen. Zeker de bevolkingsgroep tussen 25 en 34 jaar oud staat open voor andere woonvormen: 32% ziet woonvormen met gemeenschappelijke ruimtes zitten. Voor woningen met gedeelde uitrustingen is dat 28% en voor ‘tiny houses’ 25%.
Voor slimme technieken geldt de belangstelling algemeen. Dat gaat verder dan een paar technische snufjes of een domoticasysteem. Een echte slimme woning communiceert met verschillende netwerken en wisselt gegevens uit, bijvoorbeeld voor een optimale regeling van het energieverbruik. Wat technische installaties betreft, is 43% van de ondervraagden gevoelig voor de voordelen van onderhoudsformules voor verwarming en ventilatie. De gemoedsrust van een goede dienstverlening wordt duidelijk gewaardeerd. Ongeveer een derde zou ook HVAC-installaties of toepassingen voor hernieuwbare energie willen leasen. Er is dus een duidelijke markt voor installatiebedrijven om zich om te vormen van plaatser en verkoper tot dienstverlener.
BEN is standaard voor Vlaamse nieuwbouw
Uit het jaarlijkse EPB-cijferrapport van VEA blijkt dat de bouwsector vooroploopt op de doelstelling om vanaf 2021 alleen nog Bijna-Energieneutraal (BEN) te bouwen. In Vlaanderen is de BEN-standaard gedefinieerd als E30. De cijfers voor de vergunde eengezinswoningen in 2016 tonen aan dat 4 op 5 bouwers die standaard al haalde. Het gemiddelde E-peil voor dat jaar is dan ook E28, ruim onder het maximum van E50 dat voor die woningen van kracht was. In nieuwbouw is hernieuwbare energie ook zo goed als standaard geworden. De invoering van een verplicht aandeel hernieuwbare energie heeft daar ongetwijfeld mee te maken. Bouwheren hebben echter de mogelijkheid om als alternatief te kiezen voor een 10% strengere E-peil eis. Driekwart kiest toch voor een hernieuwbare-energiesysteem, in de eerste plaats PV-panelen, al dan niet in combinatie met een warmtepomp of zonneboiler.
Voor bouwaanvragen vanaf 2018 werd ook het S-peil ingevoerd. Dat geeft de energetische prestaties va de bouwschil weer, zowel qua warmteverlies als qua oververwarming. Dat S-peil mocht in die periode maximaal S31 bedragen. Ook hier doet de Vlaamse bouwer het beter dan gevraagd: voor woningen bedroeg het gemiddelde S-peil S26 en voor appartementen S23. Daarbij moeten we wel benadrukken dat het gaat om zeer voorlopige cijfers.
In renovatie is de situatie minder uitgesproken positief, hoewel er ook hier een duidelijke evolutie richting energiezuinigheid aan de gang is. Bij een ingrijpende energetische renovatie is er ook een eis voor een E-peil. Tot 2019 was het maximum E90, en vorig jaar werd dat op E70 gebracht. Het is de bedoeling om tot de langetermijndoelstelling van E60 te komen. Aangiften van aanvraagjaar 2015 hadden een gemiddelde van E73. Voor het aanvraagjaar 2017 verbetert dat tot E57 (E56 voor woningen en E61 voor appartementen). Hernieuwbare energie toepassen in bestaande bouw blijft moeilijk. Slechts een derde van de verbouwers past dit toe, de overigen kiezen voor een lager E-peil.
In elk geval, de energietransitie is volop bezig en de bouwsector innoveert om dat mogelijk te maken. Door zich te profileren als etalage van de bouwinnovatie, heeft Batibouw een nieuw elan gekregen.
Door Alex Baumans
Foto’s: Batibouw
