BEDRIJFSBEZOEK
Install Magazine 956 – december 2018
Een demonstratiegebouw voor Nathan
Verhuis naar gloednieuw gebouw in Zevenaar bij Arnhem
Het nieuwe gebouw is niet alleen een visitekaartje voor Nathan, maar voor het hele industriegebied.
In de scholingsruimte staan alle systemen van Alpha Innotec in werking opgesteld.
Het gelijkvloers wordt ingenomen door een ruime toonzaal voor het hele Nathan assortiment.
De eigen stookplaats vormt een blikvanger in het gebouw.
Met de verhuis naar een nieuwbouw in Zevenaar bij Arnhem begint de distributeur Nathan aan een nieuwe fase in zijn geschiedenis. Het gebouw is natuurlijk eerst en vooral een werkplek die ruimte moet bieden voor de groei van het bedrijf, maar het is meer dan dat: het is tegelijk een demonstratieproject in energiezuinig bouwen en bovendien een scholingscentrum. De energietransitie is ook een kennistransitie en Nathan wil daar volop een rol in spelen. De slogan van het bedrijf is niet voor niets ‘driven by knowledge’.
Klaar voor de energietransitie
Nathan Import/Export werd in 1984 opgericht door Loet en Willeke Nathan voor de verdeling van installatiemateriaal. In de loop van de volgende jaren werden enkele belangrijke stappen genomen: in 1993 werd het bedrijf actief in België. In 1994 nam het de vertegenwoordiging op van het toenmalige Unicor (later Uponor) en in 1998 begon men met de verdeling van warmtepompen. Deze laatste twee activiteiten zijn nog altijd de speerpunten van Nathan. Zo is de Benelux een van de weinige regio’s waar leidingfabrikant Uponor niet werkt met een eigen organisatie, maar de distributie toevertrouwt aan een fabrieksagent, een blijk van waardering waar Nathan bijzonder trots op is. Wat warmtepompen betreft, werd in 2006 gestart met de verdeling van Alpha Innotec, een fabrikant die is uitgegroeid tot een hechte partner. Qua productaanbod concentreert Nathan zich nu op energiezuinige opwekking met de warmtepompen van Alpha Innotec en efficiënte afgiftesystemen met materiaal van Uponor.
Ondertussen had er zich een generatiewissel voorgedaan bij het bedrijf: in 2002 waren Wolf Nathan en Peter Centen aan het roer van de firma gekomen. Tevens waren de activiteiten gediversifieerd: Nathan stond niet alleen in voor verdeling van producten maar ook voor onder meer boringen en installatie. Via Nathan Industries werd tevens aan productontwikkeling gedaan. Dat alles werd in 2016 in een overkoepelende structuur gegoten met de oprichting van de Nathan groep, met Wolf Nathan als CEO en Peter Centen als CTO. Het succes van de aanpak werd bewezen in 2018, toen het bedrijf een aantal prijzen in ontvangst mocht nemen. Op de VSK-beurs kreeg Nathan de publieksprijs; van de Europese warmtepompvereniging EHPA kreeg het de Next Generation Heat Pump Award, en van Alpha Innotec de wisselbeker 2018 als sterkte groeier van het jaar.
Een voorbeeldgebouw
Om die dynamiek te ondersteunen, werd verhuisd naar een nieuw gebouw, even buiten Arnhem. Dit moest meer worden dan een werkplek, het moest ook de uitdrukking worden van de waarden waar Nathan voor staat. Omdat het gebouw een blikvanger is voor wie het bedrijventerrein binnenrijdt, wilde het architectenbureau dat het niet alleen het visitekaartje werd van Nathan zelf, maar van het hele terrein. Uiteraard werden hier de ecologische energieconcepten van Nathan in de praktijk gebracht. Het thermisch comfort wordt verzorgd door een open bron KWO door middel van twee boringen die werden uitgevoerd door Nathan Projects. De bronnen zijn verbonden met twee Alpha Innotec SWP-warmtepompen van 45 kW elk. Deze toestellen zijn alk voorzien van twee compressoren, zodat men over een viertrapsregeling beschikt.
De afgifte gebeurt met betonkernactivering, die gevoed wordt via een buffervat. Omdat de vertrektemperaturen erg laag zijn (in de winter volstaat 26-27°C), wordt een COP van meer dan 6 bereikt. In de zomer wordt gekoeld met een aanvoertemperatuur van 10 tot 17°C, waarbij de warmte van het gebouw weer in de bodem wordt opgeslagen. Voor individueel comfort is er een vraaggestuurd ventilatiesysteem, waarmee men eveneens de temperatuur een paar graden kan bijstellen. De luchtbehandelingskasten zijn daarvoor ook aangesloten op de KWO, voor een maximale efficiëntie.
Bij betonkernactivering wordt de bouwmassa gebruikt voor de opslag en de afgifte van thermische energie. Dat maakt het niet aangewezen om met verlaagde plafonds te werken. Alle technieken, zoals uiteraard de Uponor PE-Xa buizen voor de warmtetransmissie, maar ook ventilatiekanalen, elektrische aansluitingen en de sprinklersystemen werden dus al af fabriek in de prefab betonplaten ingegoten. In de ontwerpfase werd er goed nagedacht over de plaatsing van deze elementen, om later nog een flexibele indeling mogelijk te maken.
Voor een goede werking van betonkernactivering moet er maximaal direct contact zijn tussen de bouwmassa en de verblijfsruimte. Dat kan wel eens tot akoestische problemen leiden. Om die te vermijden werd er een speciale aandacht besteed aan de inrichting, met onder meer de plaatsing en keuze van de meubels. Tevens kregen de wanden een viltbekleding, die er niet alleen fraai uitziet, maar ook een dempend effect heeft.
Kantoor en showroom in één
Het hart van het gebouw is het centrale atrium, met daarin het HVAC-lokaal waar de hele warmtepompinstallatie te zien is doorheen een glazen wand. Dit lokaal kan ook gebruikt worden als demonstratieruimte. Het atrium zelf fungeert door de trappen en loophellingen als de centrale verkeersader van het gebouw. Het architectenbureau maakte dit deel extra uitnodigend. Als de medewerkers meer de trap gaan nemen dan de lift, is dat niet alleen goed voor de gezondheid en het milieu; het bevordert ook de contacten tussen de verschillende afdelingen en verbetert zo de samenwerking.
Kennis verspreiden
Het gelijkvloers van het gebouw is eigenlijk een groot scholingscentrum, met een opleidingslokaal, een praktijkruimte en een grote toonzaal. De energietransitie is immers ook een kennistransitie. Er zijn oplossingen voorhanden, maar als die op grote schaal moeten worden toegepast, moeten installateurs, ontwerpers en architecten er vertrouwd mee zijn. Nathan speelt hier volop een rol in: ongeveer om de twee dagen vindt er in Zevenaar een cursus plaats, een tempo dat de firma nog wil opdrijven. Dit jaar alleen al passeerden er ongeveer 1.100 cursisten in de Nathan Academy, voor 2019 verwacht men een veelvoud daarvan. Door een sterke combinatie van ondersteuning, opleiding en productaanbod, staat Nathan klaar voor de energietransitie.
Door Alex Baumans
Foto’s: Nathan
