INSTALLATIE EN GEREEDSCHAP
Install Magazine 951 – juni 2018
Problemen van waterkwaliteit aanpakken
Fernox levert geïntegreerde oplossingen
Aan de hand van een wateranalyse bepaalt Fernox welk middel het best geschikt is om de waterkwaliteit te garanderen. (Foto: Fernox)
Om de ketel te beschermen, is een magnetische vuilafscheider noodzakelijk. Fernox heeft hier een breed gamma. (Foto: Fernox)
In de Résidence du Parc in Brussel werd een Fernox Delta ingebouwd.
Moderne gaswandketels werken alleen naar behoren als er geen slib- of corrosieproblemen in de installatie zijn.
De stookplaatsrenovatie werd uitgevoerd door Raoul Danneel (rechts) met ondersteuning van Didier van Geertsom van Fernox (links).
Met de introductie van moderne ketels is het belang van de waterkwaliteit gestegen. Hedendaagse ketels leveren wel hogere prestaties en een groter modulatiebereik, maar omwille van de compacte afmetingen en kleine waterdoorlaten, zijn ze gevoeliger voor kalkafzettingen en slib. Daarom zijn er, zeker in renovatie, aangepaste maatregelen nodig om de waterkwaliteit te garanderen. Installatiebedrijf Banneel maakt daarvoor gebruik van de oplossingen van Fernox.
De juiste oorzaak vinden
De firma Banneel telt zes medewerkers en is gespecialiseerd in onderhoud en renovatie, met activiteiten in Brussel en Wallonië. “We bieden een totaalservice, van onderhoud over pechverhelping tot stookplaatsrenovatie,” vertelt bedrijfsleider Raoul Banneel “Nieuwbouw vinden we minder interessant. Dan zit je snel in standaardoplossingen. Voor ons mag het iets ingewikkelder zijn”. Het bedrijf een duizendtal installaties in zijn portfolio. Ze zien meer en meer problemen opduiken door vervuiling. Regelmatig worden ze bij een gaswandketel geroepen die vol kalkaanslag of slib zit.
Het komt er daarbij op aan om de oorzaak van het probleem te vinden. Men gaat er al te gemakkelijk van uit dat de fout bij de ketel ligt, maar het gaat om een breder fenomeen. Waar de ketels van vorige generaties ruim bemeten waren, zijn de hedendaagse modellen compacter. Ze zullen dan ook eerder problemen hebben als er vuil of slib in terecht komt. Die vervuiling wordt echter veroorzaakt door een slechte waterkwaliteit, meestal in combinatie een slecht werkende installatie. Omdat het niet altijd doenbaar is om de verdeelinstallatie te moderniseren, moet men de ketels dus beschermen.
Waterkwaliteit bewaken
De eerste vereiste is dus een goede waterkwaliteit. Dat omvat verschillende parameters. Een enkele oplossing volstaat dus niet; men moet kiezen voor een totaalaanpak. Zo is er de kwestie van verzachting van het verwarmingswater. Dat is een efficiënte remedie voor kalkaanslag. Dat laatste leidt tot een verminderd rendement en verstopping van de doorgangen van regelorganen en ketels door kalkdeeltjes. Vullen met onthard water heeft echter geen invloed op corrosieprocessen en schommelingen in pH, en doet ook niets aan de toestand van de bestaande installatie.
Zeker als de installatie al enkele decennia meegaat, is de kans groot dat er zich slib gevormd heeft door allerhande afzettingen en corrosieproducten. Een spoeling van de installatie is dus zeker aan te bevelen. Bovendien beschermt men best de ketels door middel van een magnetische vuilafscheider, die zowel het magnetische als niet-magnetische slib uit het water haalt.
Bij renovatie kan men ervoor kiezen om het primaire circuit in de stookplaats te scheiden van het verdeelcircuit door middel van een warmtewisselaar. Op die manier zijn de nieuw aangelegde delen (ketels, regelkleppen, pompen...) beschermd. Dat wil echter niet zeggen dat men waterkwaliteit in de bestaande installatie buiten beschouwing mag laten. De problemen zullen zich immers verplaatsen van de ketel en de primaire collector naar de aansluiting tussen de oude en de nieuwe installatie, meer bepaald de warmtewisselaar. Zeker als het om een platenwisselaar gaat, kunnen er hier ook verstoppingen of corrosie ontstaan. Ook als men gebruik maakt van een scheidingswisselaar, is zorg voor de waterkwaliteit noodzakelijk.
Tenslotte is er de kwestie van corrosie, die vooral te maken heeft met factoren zoals zuurstoftoevoer, pH en geleidbaarheid. Daarom moet men in de eerste plaats zorgen voor een goed drukbehoud en de juiste materialen kiezen, zodat er niet alleen geen risico is op zuurstoftoevoer, maar ook dat er geen galvanische corrosie kan ontstaan. Bovendien moet de pH-waarde van het water aangepast zijn aan de gebruikte materialen.
Totaalaanpak van Fernox
Kortom, waterkwaliteit in verwarmingsinstallaties is een complex probleem. Daarom vertrouwt Raoul Banneel op de totaaloplossingen van Fernox. Dat begint bij een analyse van de waterkwaliteit in de eigen laboratoria. Op basis daarvan stelt Fernox een reeks maatregelen voor, met onder meer een gepaste waterbehandeling. Dat de analyse wordt uitgevoerd door een onafhankelijke partij, los van de installateur of fabrikant van installatiemateriaal is daarbij een voordeel. Het is verleidelijk voor de gebruiker om te kiezen voor een gemakkelijkheidsoplossing, en gewoon het defecte onderdeel, zoals de ketel of de pomp, te vervangen. Als men echter niets doet aan de achterliggende oorzaak, zullen de problemen na een tijd terugkeren.
De ketel beschermen
Hoe de Fernox-aanpak in de praktijk verloopt, is te zien aan het voorbeeld de Résidence du Parc in de Brusselse gemeente Etterbeek, niet ver van het Jubelpark. Het gebouw telt 18 appartementen en dateert van voor de Tweede Wereldoorlog. Het was al van bij de bouw voorzien van centrale verwarming, meer bepaald een installatie op steenkool met circulatie door thermosifon. Ondertussen waren er al enkele moderniseringen geweest, en recent werd de firma Banneel gevraagd om de stookplaats te renoveren. Daarbij werd gekozen voor een cascade van drie Buderus-gaswandketels met een totaal vermogen van 280 kW. Het sanitair warm water wordt geproduceerd door twee boilers van 300 l elk.
Alles begint met een reiniging van de installatie. In functie van de vervuiling wordt er eerst een reinigingsmiddel (Cleaner Fernox F3/F5) en eventueel een beschermingsmiddel (Fernox Protector F1) gedoseerd. Dat zorgt ervoor dat het slib loskomt, zodat het gemakkelijk verwijderd kan worden. Daarna wordt de installatie grondig gespoeld. Raoul Banneel heeft diverse systemen op de markt vergeleken en koos voor de oplossing van Fernox. Het Powerflow MkIII spoelsysteem heeft immers een hoog debiet (tot 90 m3/h of drie keer dat van een normale circulatiepomp). Omdat men de stroomrichting kan omdraaien, verhindert het ook dat er slib kan komen vast te zitten in kleppen of andere installatie-onderdelen
Om de ketels te beschermen werd een Fernox Delta magnetische vuilafscheider ingebouwd. Die is voorzien van een krachtige magneet die al het magnetisch slib uit het water haalt. Door de vortexwerking worden de niet-magnetische vuildeeltjes verwijderd. Deze filter kan een debiet aan van 200 l/min. Na de wateranalyse werd ook Fernox Protector F1 aan het water toegevoegd om de pH te stabiliseren. Dit vormt tevens een beschermende film op de binnenkant van de installatie, zodat er geen galvanische corrosie kan ontstaan.
Raoul Banneel benadrukt daarbij dat al deze maatregelen niets te maken met eventuele gebreken van de ketels. Hij heeft een groot vertrouwen in de kwaliteit en het technisch peil van het materiaal van Buderus. Maar men kan nu eenmaal geen moderne stookplaats aansluiten op een oude installatie zonder gepaste bescherming.
Door Alex Baumans
