VERWARMING  
Install Magazine 947 – februari 2018

Verwarmingstrends volgens Viessmann

Doelstelling voor 2050 mogelijk met huidige techniek

Als totaalaanbieder heeft Viessmann een goed beeld van de verwarmingsmarkt. Viessmann België heeft vier trends voor de volgende jaren geïdentificeerd, en geeft daarop zijn aanbod afgesteld. Een opvallende nieuwkomer in het gamma is de brandstofcel, waar de fabrikant veel van verwacht. De techniek om de doelstellingen van 2050 te halen, is nu al voorhanden. De woning van Patrick O, algemeen directeur van Viessmann België is daar het praktisch bewijs van.

Energie die je niet verbruikt, hoef je niet op te wekken

Hoewel Belgische gebouwen beter geïsoleerd zijn, blijft er nog een hele weg af te leggen. Door te investeren in isolatie van daken en muren, of door hoogrendementsglas te plaatsen, kan de verwarmingsvraag sterk dalen. Toch moet men verder kijken dan de bouwschil alleen. Als men namelijk enerzijds de warmtebehoefte doet dalen, maar anderzijds niets doet aan de verwarmingsinstallatie, loopt men het risico dat het ketelrendement zal dalen. Vele ketels zijn immers overbemeten. Bijkomende isolatie zal dat effect nog vergroten, zodat de ketel meer start-stop cycli gaat kennen, met hogere uitstoot en slechter rendement als resultaat. Een renovatie moet dus als een geheel bekeken worden.

Als antwoord voor gerenoveerde woningen met een lagere verwarmingsvraag stelt Viessmann de brandstofcel voor. De Vitovalor 300-P is een hybride systeem voor warmtekrachtkoppeling. Voor pieklasten is er een standaard condenserende gaswandketel, met buffervat en boiler. Bovendien is er de brandstofcelmodule, die werd ontworpen in samenwerking met Panasonic. Dit principe wordt al op grote schaal toegepast in Japan, waar er met de steun van de overheid al tienduizenden exemplaren geplaatst zijn. De brandstofcel is een bijzonder efficiënte manier om aardgas om te zetten in energie. De module levert 750 W stroom en 1.000 W warmte. Als er voldoende warmtevraag is, kan het toestel zo zeer lange werkingstijden halen (tot 20 uur per dag in het stookseizoen), zodat de opbrengst tot 15 kWh per dag kan halen. Daarbij heeft dit twee grote voordelen in vergelijking met PV-panelen. Ten eerste wordt de stroom geproduceerd op momenten wanneer er ook een vraag is, en niet wanneer men pakweg op zomervakantie is. Ten tweede zijn de vermogens laag, zodat omvormers en netvergoedingen voordelig uitvallen. De enige beperking is dat er voldoende warmtevraag is, wat in renovatie zelden een probleem is.

Streven naar rendement

Energie besparen kan ook zonder zware ingrepen of technologische overstappen. Met een ketelvervanging komt men al een heel eind. Condenserende gasketels halen een rendement van 98%, terwijl een ketel van 20 jaar geleden hooguit 75% haalt. Als men dan weet dat de gemiddelde Belg pas na 20 jaar aan modernisatie begint te denken, is het duidelijk dat er heel wat ketels aan vervanging toe zijn. Bovendien hebben hedendaagse ketels een veel ruimer modulatiebereik waardoor ze beter geschikt zijn om in te spelen op de huidige energiezuinige woningen. Bij de Vitodens 200-W gaswandketel is dat zelfs 1:19 (van 200 W tot 35 kW).

Gebruik maken van duurzame energie

Het aandeel duurzame energie zal toenemen, en warmtepompen spelen daar een belangrijke rol in. Viessmann brengt dus een reeks breed inzetbare lucht-water warmtepompen voor eengezinswoningen uit. De Vitocal 200 A serie zijn monoblok-toestellen: alle koeltechnische componenten bevinden zich in de buitenunit. De verbinding met de binnenunit gebeurt door middel van watervoerende leidingen. Bij het ontwerp werd speciaal gelet op de geluidsarme werking. Daardoor kan de buitenunit dicht bij de woning worden geplaatst, zelfs vlak tegen de buitenmuur. Dat beperkt de leidinglengte en dus ook de warmteverliezen, en het energieverbruik van de primaire pomp.

Connectiviteit

Vernette systemen zijn aan een niet te stuiten opgang bezig. Met de invoering van smart grids zal het mogelijk worden om het verbruik te sturen in functie van de noden van de elektriciteitsproductie. Zo kan men dan profiteren van overaanbod van elektriciteit, of omgekeerd piekmomenten net vermijden. Viessmann werkt volop aan de digitale transformatie met systemen waarmee particulieren en vaklui op afstand kunnen communiceren met de installatie en desgewenst kunnen ingrijpen. Voor de particulier is er de ViCare app voor smartphones of andere mobiele apparaten. Dankzij de gebruiksvriendelijke interface kunnen ze zien hoe het met de installatie gesteld is, en inschakeltijden en insteltemperaturen wijzigen. Vitoguide is de versie voor de installateur. Deze app geeft toegang tot heel wat meer werkingsgegevens en instellingen van het verwarmingstoestel. Hiermee kan de vakman ook defecten analyseren en nagaan of er onderhoud of andere preventieve tussenkomsten vereist zijn. Uiteraard zijn deze laatste functies alleen beschikbaar mits toestemming van de gebruiker. Voor begin 2018 verwacht men ook een toepassing met geofencing. Daarbij gebruikt de sturing gegevens van de GPS-functie van bijvoorbeeld een smartphone om te weten of de bewoners al dan niet thuis zijn, om zo te bepalen wanneer er verwarming nodig is.

En de praktijk?

Dat dit alles geen verre toekomstmuziek hoeft te zijn, bleek uit de plaats waar Viessmann zijn nieuwigheden voorstelde, namelijk de eigen woning van Patrick O, algemeen directeur van Viessmann België. Deze nieuwbouw werd gepland en uitgevoerd als een passiefbouw, met speciale aandacht voor isolatie en kierdichtheid. Het resultaat is een woning met een E-peil van E3. Het energieverbruik is gedaald met 95%: waar Patrick O in zijn vorige woning een verbruik van 39.000 kWh had (verwarming en elektriciteit), hoeft hij nu slechts 1.800 kWh aan te kopen (rekening houdend met de opbrengst van de zonnepanelen: 4.000 kWh thermisch en 3.600 kWh elektrisch).

Voor de verwarming is er een bodem-water warmtepomp van 4,8 kW. Gezien het lage verbruik kon men volstaan met een enkele boring van 118 m, die in de zomer ook passieve koeling kan leveren. Als men bij Viessmann zegt dat de technieken voor 2050 nu al beschikbaar zijn, spreekt men dus uit eigen ervaring.

Door Alex Baumans

Foto’s: Viessmann

www.viessmann.be