VENTILATIE EN KLIMATISATIE
Install Magazine 942 – augustus 2017

Gekeurde meettoestellen voor ventilatieverslaggevers

Oplossingen voor de vakman van Testo

Met de invoering van de strengere eisen voor ventilatie-installaties in de EPB-regels, zijn er bijkomende controles verplicht. Zo mogen er nog alleen maar gemeten ventilatiedebieten ingegeven worden op de EPB-aangifte. Bovendien kan ook het gemeten actieve vermogen van de ventilatormotoren ingegeven worden. Al die gegevens moeten ingevuld worden door een ventilatieverslaggever, die bovendien over de juiste gekalibreerde meettoestellen moet beschikken. Specialist Testo kan hier een oplossing bieden.

Strengere eisen voor ventilatie-installaties

Voor bouwvergunningsaanvragen van na 1 januari 2016 gelden er strengere eisen voor de ventilatie-installatie in de EPB-aangifte, vooral dan voor balansventilatie. De ventilatiedebieten moeten gemeten en geregistreerd worden door een erkende ventilatieverslaggever, anders zijn die gegevens niet geldig voor de EPB-aangifte. Die metingen moeten gebeuren volgens de technische specificatie van het WTCB, de STS P73-1. Bovendien moet de verslaggever die metingen uitvoeren met een erkend meettoestel, dat een kalibratie-attest heeft van maximaal twee jaar oud.

De STS P73-1 staat drie meetmethoden toe, op basis van NBN EN12599:

een meting in het kanaal zelf
een meting aan het ventiel
een drukverschilmeting

We zullen het hoofdzakelijk hebben over de metingen aan het ventiel, omdat deze methode de meest gebruikelijke is. De STS bepaalt dat de afwijking van het meettoestel maximaal 15% mag bedragen. Het WTCB heeft een reeks testen uitgevoerd in het kader van het Optivent project, om na te gaan welke meetprocedures het meest geschikt zijn. Daaruit bleek dat er twee methodes in aanmerking komen voor metingen aan een ventiel: meten met nuldrukcompensatie en meten met een vleugelrad-anemometer met een stabilisatiebuis. Testo heeft voor dat laatste de testo417 met de LAF-buis ontwikkeld. LAF staat daarbij voor Laminar Air Flow. De LAF-buis is voorzien van een honingraatrooster die de turbulenties uit de luchtstroom haalt, wat een betrouwbare meting garandeert. De combinatie LAF en testo 417 heeft bovendien het voordeel dat ze economisch interessanter is dan de alternatieve methodes. Het is dus een goede oplossing voor de vakman die rechtsgeldige metingen wil uitvoeren.

Steun aan ventilatieverslaggevers

Behalve de toestellen kan Testo ook advies en kalibratie bieden. In haar vestiging in Ternat beschikt de firma over een volledig uitgerust erkend testlaboratorium voor ventilatietoestellen. Testo kan dus geldige kalibratiecertificaten voor de meettoestellen afleveren. De service aan de vakman stopt daar niet. Testo kan namelijk bijstand bieden aan professionals die de praktische proef voor ventilatieverslaggever willen afleggen.

De erkenningsprocedure voor ventilatieverslaggevers (ook bekend als kwaliteitskader) wordt beheerd door de keuringsinstelling BCCA, en bestaat uit twee delen. Eerst is er een online examen, verdeeld in verschillende modules over de inhoud van de STS P73-1. Wie daarvoor slaagt, kan dan de praktische proef afleggen, in de vestiging van BCCA in Brussel. Vaklui die met vragen zitten over dat examen, kunnen bij Testo terecht. De firma beschikt over een proefstand waarmee men de juiste meetmethode haarfijn kan demonstreren.

Vermogensmeting aan ventilatoren

Om punten op het E-peil te winnen, kan de verslaggever ook het gemeten actieve vermogen van de ventilatormotoren ingeven. In tegenstelling tot de debietmeting is dit echter niet verplicht. De verslaggever heeft drie mogelijkheden

de waarden bij ontstentenis ingeven
de informatie van de fabrikant overnemen
het actieve vermogen opmeten

Dat laatste is het meest voordelige voor het E-peil. De waarden bij ontstentenis zijn standaardwaarden, en de informatie van de fabrikant geeft typisch gesproken het maximale vermogen bij vollast aan. Het werkelijke vermogen van een goed ontworpen installatie is doorgaans lager.

Over de eisen aan de meettoestellen is in februari een Vlaams ministerieel besluit verschenen. Dat bepaalt onder meer dat de toestellen minstens tot op 5% nauwkeurig moeten meten, met een sampling rate van 1600 Hz of tot op de 15de harmonische. Ze moeten ook voorzien zijn van een geldig kalibratiecertificaat bij aankoop, en ze moeten om de vijf jaar geijkt worden. Belangrijk is dat het toestel in staat moet zijn om het actieve vermogen te meten (in watt) en niet het schijnbare vermogen (in VA). Als men een toestel heeft dat alleen het schijnbare vermogen (in VA) meet, mag er geen enkele correctie voor de vermogensfactor in rekening worden gebracht, en zal het resultaat ongunstiger uitvallen. Er zijn nog andere meetmogelijkheden, maar die zijn minder praktisch en leiden eveneens tot ongunstigere resultaten.

Testo heeft dergelijke vermogensmeters vooralsnog niet in het assortiment. Het labo in Ternat is echter al wel uitgerust om de nodige ijkingen en certificaten voor deze meettoestellen te leveren. Testo België volgt immers de technische ontwikkelingen op de voet en investeert systematisch in hoogwaardige proefstands en testmethoden. Als er dan nieuwe eisen gesteld worden, staat de firma al klaar om eraan te voldoen.

Gecertificeerd materiaal is noodzakelijk

De nieuwe eisen voor metingen aan ventilatie-installaties benadrukken eens te meer dat de vakman over materiaal van bewezen kwaliteit moet kunnen beschikken. Om zijn erkenning te behouden, moet de ventilatieverslaggever gebruik maken van gecertificeerde meettoestellen.

Het kwaliteitskader van het BCCA omvat immers controles ter plaatse. Als een ventilatieverslaggever een meting uitvoert, moet hij dat melden per SMS. Op basis daarvan kan het BCCA meteen een controleur sturen, die dan de resultaten van de ventilatieverslaggever nameet. Verslaggevers die met niet-reglementair materiaal werken, vallen dan door de mand. Wil men niet voor onaangename verrassingen komen te staan, doe men beter een beroep op een betrouwbare partner voor de vakman, zoals Testo.

Door Alex Baumans

Foto’s: Testo