WETGEVING
Install Magazine 949 – april 2018

Vlaanderen op weg naar BEN

Minister Tommelein opgetogen over ontwikkelingen in Vlaamse nieuwbouw

Het is bekend: op 2021 moet alle nieuwbouw in Vlaanderen bijna-energieneutraal (BEN) zijn. De beweging daarnaar werd twaalf jaar geleden ingezet met de invoering van de EPB-regels. Sindsdien zijn de eisen systematisch scherper geworden om in 2021 uit te komen op E30. De Vlaamse bouwsector heeft deze beweging gevolgd, en loopt zelfs lichtjes voor op de wetgeving. Ondertussen is al 52% van de nieuwbouw BEN of beter. We mogen dus besluiten dat Vlaanderen op koers zit om de doelstellingen te halen.

Een stap dichter bij BEN

Het was dan ook een tevreden minister van Energie Bart Tommelein die de cijfers van VEA voorstelde op de traditionele persconferentie op Batibouw. 2018 is een even jaar, wat betekent dat er een nieuwe stap wordt gezet in de verstrenging van de eisen, meer bepaald de verlaging van de limiet van E50 naar E40. Een eerste vaststelling is dat de systematische aanpassing om de twee jaar een efficiënte aanpak is gebleken. De bouwsector heeft daardoor de gelegenheid gekregen om zich aan te passen, en ook de opdrachtgevers stappen mee in het verhaal. Het beste bewijs daarvoor is dat de werkelijke score steevast lager ligt dan het wettelijk maximum. In 2017 lag 70% van de aanvragen onder de norm, voor een gemiddeld E-peil van E39. Met andere woorden, de strengere eisen van 2018 waren vorig jaar al gehaald.

Ook het aandeel van de nieuwbouwwoningen dat nu al voldoet aan de BEN-eisen, blijft stijgen. In 2012 was dat nog 6%; in 2016 vormden ze al de meerderheid met 52%. De fiscale gunstmaatregelen voor dit type woningen zijn daar niet vreemd aan. Minister Tommelein, die ook financiën onder zijn bevoegdheid heeft, is van plan om de fiscale steun te behouden. In de fiscale hervorming moeten energiezuinige woningen er voordelig uitkomen.

In renovatie zijn de cijfers gelijkaardig. Hier zijn minder gegevens voorhanden: het E-peil voor de ingrijpende energetische renovatie werd pas in 2015 ingevoerd. Bovendien zijn lang niet alle werken vergunningsplichtig, zodat de aangiften slechts een beperkt beeld van de renovatiepraktijk geven. Toch mogen we zeggen dat de trend hoopgevend is: het gemiddelde E-peil ligt een stuk lager dan de eis (E74 tegenover E90) en ook hier is de beweging licht dalend.

Hernieuwbare energie betekent hoofdzakelijk PV

VEA verzamelt ook gegevens over de manier waarop voldaan wordt aan het verplicht aandeel hernieuwbare energie. Vorig jaar koos het merendeel van de bouwers (87%) voor een of andere vorm van hernieuwbare energie, de rest opteerde voor het strengere E-peil. Uitgesplitst naar de verschillende technieken, zijn fotovoltaïsche panelen een sterke stijger (toename met 41%). Bij 61% van de nieuwbouwwoningen worden PV-panelen geïnstalleerd, veelal in combinatie met een warmtepomp. We mogen zelfs zeggen dat een warmtepomp overwegend samen met PV-panelen geplaatst wordt: slechts 4% van de nieuwbouw heeft een warmtepomp alleen. Thermische zonne-energie blijft marginaal: in 2% van de gevallen is er alleen een zonneboiler.

Door Alex Baumans