EVENEMENTEN
Install Magazine 986 – oktober 2022
Op weg naar de energietransitie
SHK in Essen
Op deze editie was er speciaal initiatief om scholieren warm te maken voor het vak.
Ondersteuning en scholing van de vakman is prioriteit nummer één, zoals hier bij Vaillant.
De Paros van Alpha Innotec, een lucht-water warmtepomp voor opstelling op de zolder.
Een RVS montagesysteem met omkeerbare installaties in gedachten bij Viega (Foto: Viega)
Een stookolieketel ombouwen voor pellets, het kan.
Net als de overige uitgestelde vakbeurzen werden omwille van de coronamaatregelen, zoals VSK Utrecht of MCE in Milaan, was het resultaat van SHK in Essen (Duitsland) eerder gematigd. Het is een mooi voorbeeld van de klassieke vraag of het glas halfvol dan wel halfleeg is. SHK 2022 was een duidelijk kleinere editie dan in 2018 (2020 werd afgelast) met ook een lagere opkomst, anderzijds was iedereen tevreden dat er weer een gelegenheid was voor echte ontmoetingen. We zien deze editie dus best als een opstap naar 2024.
Een kleinere editie
SHK in Essen wordt in de even jaren gehouden, tussen twee edities van ISH Frankfurt in. Dat maakt het traditioneel een goede gelegenheid om de nieuwigheden van ISH te ontdekken voor iedereen die niet naar Frankfurt kon gaan. Daardoor is de beurs ook interessant voor het Benelux-publiek, omdat Essen vanuit ons land beter bereikbaar is. De organisatie speelt hierop in, en organiseert telkens een Beneluxdag, met een Belgische en Nederlandse aanwezigheid op de standen.
Omwille van de aanhoudende coronaperikelen moest de editie 2022 echter uitgesteld worden van maart naar september. Of het nu lag aan het gewijzigde tijdstip, dan wel of vele exposanten toch voorzichtig bleven met grote bijeenkomsten, feit is dat deze editie een stuk compacter was dan de vorige. Met slechts 406 exposanten tegenover 570 in 2018 had men het duidelijk moeilijk om de hallen te vullen. Daar stond tegenover dat de meeste grote namen wel degelijk present gaven. Zeker de verwarmingshal was goed bezet. Ook qua bezoekersaantal bleef deze editie achter tegen 2018, met 24.000 tegenover 40.000 vier jaar geleden. Daar moet wel bij vermeld worden dat het een bijzonder drukke periode is voor de vaklui, wat ongetwijfeld zijn invloed had op de bezoekersaantallen. Jongeren warm maken voor het vak is in Duitsland een even groot probleem als in ons land. Daarom was er een speciale actie naar scholen, waardoor ongeveer 2.000 leerlingen een bezoek brachten aan de beurs.
De installateur klaarstomen voor de energietransitie
Nu de winter in aantocht is, en we ervan mogen uitgaan dat we niet moeten rekenen op Russisch gas, is er een enorme vraag naar een efficiënte verwarming. Gezien Duitsland sterk afhankelijk was van Russische gasleveringen, is de nood daar bijzonder hoog. De interesse voor met name warmtepompen is zo sterk gestegen, dat er een tekort is aan installateurs om ze allemaal te plaatsen. De fabrikanten springen in de bres. Ze doen grote inspanningen om de vakman bij te staan in de overschakeling, door installatievriendelijke systemen, opleidingen en technische ondersteuning. De stand van Vaillant, bijvoorbeeld, leek meer op een trainingscentrum dan op een klassieke beursstand. Ook bij andere grote leveranciers lag de nadruk op voorlichting en ondersteuning.
Qua producten zien we vooral een groei in warmtepompen voor de bestaande bouw, al dan niet in combinatie met een ketel. Alpha Innotec had bijvoorbeeld een specifiek toestel uitgebracht voor binnenopstelling op zolder. Deze lucht-water warmtepomp is voorzien van luchtkanalen voor de aan- en afvoer van lucht. Hiermee mikt de fabrikant specifiek op de vervangingsmarkt van gaswandketels die op zolder geplaatst staan.
Ook qua installatietechniek komen er meer en meer oplossingen specifiek voor warmtepompen. Viega introduceerde de Thermonox, een installatiesysteem in RVS voor omkeerbare installaties. Koeling, hetzij actief of passief wordt meer en meer een standaardfunctie. In koelbedrijf kan er zich echter condens op de buizen vormen. Het is dus aangeraden om RVS te gebruiken om corrosie te vermijden. Dat hoeft echter geen RVS van drinkwaterkwaliteit te zijn. Het Thermonox systeem van Viega biedt hier een antwoord op. Het materiaal ervan is niet geschikt voor drinkwater, maar biedt wel een goede bescherming tegen corrosie.
Hout als alternatief
Houtstook is altijd vrij belangrijk gebleven in Duitsland. In 2020 vertegenwoordigen CV-ketels op hout zelfs 6,4% van de markt, een groter aandeel dan stookolie (5,3%). Velen zien hout dan ook als een interessant lokaal alternatief voor gas. Daarbij gaan verschillende fabrikanten de hoogtechnologische toer op, met hybride installaties, condenserende werking, performante filters voor roet en fijnstof... We zijn hier ver verwijderd van de allesbrander. Er was zelfs een firma die zich gespecialiseerd had in de ombouw van oude stookolieketels door ze te voorzien van een pelletbrander.
Omslag in de afgiftesystemen?
Hoewel vloerverwarming de standaard blijft, zeker in nieuwbouw, zien we toch andere methodes opduiken. Een eerste is directe elektrische verwarming, vooral dan in combinatie met PV-panelen en dikwijls ook een thuisbatterij. De situatie voor eigenaars van zonnepanelen in Duitsland is gelijkaardig aan die in Vlaanderen, zodat het interessant wordt om het eigenverbruik zoveel mogelijk te maximaliseren. Als men zijn eigen stroom opwekt, zijn er zeker gevallen waarin een directe elektrische verwarming zinvol is, zoals badkamerradiatoren.
Tevens zien we meer interesse voor aangeblazen radiatoren en ventiloconvectoren in woningen. Dit heeft alles te maken met omkeerbare lucht-water warmtepompen. De afgelopen hittegolven hebben iedereen nog eens het belang van koeling duidelijk gemaakt, en ook in woningen is er een markt voor een snelreagerend systeem, als alternatief voor vloer- of wandkoeling. De doelgroep bestaat voornamelijk uit renovatie van woningen die uitgerust zijn met een ketel en radiatoren. Deze installatie wordt dan vervangen wordt door een hybride installatie met ketel en warmtepomp, gecombineerd met actieve verwarmingslichamen. Dit past in een algemene beweging naar omkeerbare installaties.
De algemene conclusie is dat dit een overgangseditie is. Het toont dat er duidelijk nog leven in het beursconcept is. Voor de echte nieuwigheden, is het eerder uitkijken naar de ISH in maart 2023.
Door Alex Baumans
