WARMTEPOMPEN
Install Magazine 985 – september 2022
Daikin optimistisch over warmtepompmarkt
Oplossingen voorgesteld op Blue Days
Na een noodgedwongen onderbreking van twee jaar door corona, knoopte Daikin weer aan met de traditie van de Blue Days. Deze evenementen zijn een combinatie van netwerkmoment en productvoorstelling, waarbij de fabrikant zijn visie voor de komende jaren toelicht. De grote opkomst bewijst dat deze formule duidelijk in de smaak valt. We gaan kort in op de marktvisie van Daikin.
Kansen voor warmtepompen
Daikin verwacht veel van de warmtepomp. De omstandigheden zijn immers gunstig: de nadelen van afhankelijkheid van fossiele brandstoffen zijn door het conflict in Oekraïne tastbaarder dan ooit geworden. Iedereen beseft dat decarboniseren niet alleen milieuwinst op lange termijn oplevert, maar ook bescherming biedt tegen schommelende energieprijzen. Warmtepompen zijn een voor de hand liggende manier om gebouwenverwarming fossielvrij te maken, zeker in combinatie met PV-panelen. Van overheidswege wordt dat ondersteund door een aantal maatregelen, zoals lagere lasten, ingrepen in de elektriciteitsprijs of directe premies. Vooral de structurele ingrepen in de btw en de energieprijs zijn goed nieuws voor de warmtepompsector.
De ontwikkeling van de warmtepompmarkt in België werd de laatste jaren geremd door een uitzonderlijk ongunstige verhouding tussen de gasprijs en de elektriciteitsprijs, waardoor de energiebesparing van een warmtepomp zich veel te weinig vertaalde in een lagere factuur voor de eindklant. Zo had Luc De Smet van Daikin becijferd dat men tussen 2015 en 2021 een SCOP van minimaal 5,3 nodig had vooraleer een warmtepomp financieel interessant werd. Het einde van de terugdraaiende teller maakte deze situatie in Vlaanderen nog ongunstiger. De ingrepen in de energieprijs hebben daar verandering in gebracht: sinds 2022 wordt een warmtepomp financieel interessant vanaf een SCOP van 2,8, een zeer haalbare kaart.
Hoezeer de vorige prijsverhouding een domper zette op de groei van warmtepompen in België, mag blijken uit een vergelijking met andere landen in Europa. Waar het Europees gemiddelde 1 warmtepomp per 400 inwoners bedraagt, zitten we in Belgie amper aan 1 warmtepomp per 700 inwoners. In Nederland, waar er een duidelijk beleid is om van gas af te raken, is de markt daarentegen sterk gestegen en telt men nu 1 warmtepomp per 240 inwoners. Hopelijk heeft ons land nu een inhaalbeweging ingezet.
Let op het stookregime
Een minimale SCOP van 2,8 vooraleer een warmtepomp rendabel wordt, mag dan niet bijzonder hoog lijken, het blijft echter zo dat het rendement sterk afhangt van de afgiftetemperatuur.
Met andere woorden, door over te schakelen op lage-temperatuurverwarming, kan men de terugverdientijd bijna halveren.
Marktontwikkelingen
Luc De Smet gaf ook een overzicht van de marktontwikkelingen en vooruitzichten van de verschillende toesteltypes. De algemene tendens van de markt, zowel airconditioning als warmtepompen, is stijgend tot sterk stijgend. Er zijn echter verschillen tussen de types toestellen.
De vraag naar de klassieke split en multisplit lucht-lucht toestellen blijft seizoenaal bepaald, met telkens een piek in het derde kwartaal: een warme zomer betekent een piek in de verkoop. We zien wel een verschuiving van de gewone split naar een multisplit. Tussen 2015 en 2021 steeg de verkoop van splits met een factor 3,6, maar de multisplits stegen in die periode met een factor 7,8. Volgens Luc De Smet wijst dat erop dat koeling meer en meer geïntegreerd wordt in het algemeen comfortconcept. De eindklant is niet langer tevreden met een punctuele oplossing voor de slaapkamer of woonkamer, maar wil een groter deel van de woning op temperatuur houden.
De VRV markt steeg in die periode met een factor 1,5, een mooi cijfer maar duidelijk lager dan de splitmarkt. De laatste jaren stabiliseert de verkoop rond de 3.000 stuks, terwijl de techniek op andere Europese markten nog wel stijging kent.
Kijken we naar de warmtepompen, dan is de verkoop sinds 2015 er met een factor 2,4 op vooruit gegaan. De hoofdmoot wordt gevormd door de lucht-water split toestellen. Geothermische warmtepompen blijven een nicheproduct. Ook lucht-water toestellen met watervoerende leidingen tussen het binnen- en buitendeel, in de terminologie van Daikin hydrosplits, blijven achter. Daikin ziet hier echter een groot potentieel. Op de warmtepompmarkt zijn tot nu toe zeer veel koeltechnici actief. Deze zijn vertrouwd met traditionele splits met koelmiddelleidingen en hebben daar de nodige certificeringen voor, wat de voorkeur voor deze techniek verklaart. Hydrosplits sluiten daarentegen beter aan bij de praktijk van de CV-installateur. Naarmate de verwarmingssector meer en meer zal overschakelen op warmtepompen, zal deze techniek aan belang winnen. Luc De Smet betreurde wel het verschil in aanpak voor koelen, naargelang de afgifte. Gebeurt dit met water, dan is het toestel een omkeerbare warmtepomp en dus goed voor het milieu. Gebeurt dit met lucht, wordt het beschouwd als een energieverslindende airconditioning en wordt het afgestraft, terwijl het fundamenteel over dezelfde toepassing gaat.
Plannen van Daikin
Om in te spelen op de verwachte groei van de markt, heeft Daikin een aangepaste strategie uitgewerkt. Voor de residentiële markt is een van de prioriteiten ervoor te zorgen dat er voldoende installatiecapaciteit is. Daarom zet Daikin sterk in op trainingen in de centra in Waver, Gent en Herentals. Er komt ook speciale aandacht voor de ondersteuning van beginnende installateur en van nieuw personeel bij installatiebedrijven. Verder wordt de service aan de vakman uitgebouwd, (voor offertes, interventies) en een beter bereikbaar call center. Voor industriële toepassingen kan een installateur er 24/7 terecht. Via de partners wil Daikin een langetermijn relatie uitbouwen met de eindklant, van de aankoop over opstart en installatie tot service en eventuele herstelling.
Het contact met de eindklant verloopt ook over de eigen toonzalen: de Experience Centers. Daikin beschikt nu over twee dergelijke centra, in Gent en in Waver en die blijken een duidelijk schot in de roos. Heel wat particulieren die al een offerte van hun installateur ontvangen hebben, maken gebruik van deze centra, om een beter idee te krijgen van wat het voorstel in de praktijk betekent. Daikin zal daarom het netwerk uitbreiden. Er zal een derde openen in Herentals, en het plan is dat er in elke provincie een Experience Center komt.
Die ambitie wordt ondersteund door een hele reeks nieuwe toestellen, zowel voor de residentiële markt als voor commerciële toepassingen, zonder de ventilatie te vergeten. Het zou ons te ver voeren daar allemaal op in te gaan. We zullen er dan ook op terugkomen in onze volgende nummers.
Door Alex Baumans
Foto’s: Daikin













