SANITAIR
Install Magazine 978 – september 2021
Hygiëne in drinkwatersystemen dankzij Rehau
De leidingen hebben lage drukverliezen voor een goede doorstroming.
Dankzij de grotere binnendiameter halen de nieuwe buizen tot 30% meer debiet voor een gegeven buitendiameter.
De fittingen zijn in loodvrij brons, een duurzaam materiaal dat de waterkwaliteit niet aantast.
Drinkwatermaatschappijen leveren water van een hoge kwaliteit. Het komt er echter op aan om deze kwaliteit te beschermen tot aan de kraan. Dat kan alleen met een goed ontworpen binneninstallatie die gebruik maakt van hoogwaardige materialen. REHAU heeft daar oplossingen voor in huis.
Gevaren voor de waterkwaliteit
Het basisprincipe kennen we uit de legionellabestrijding: stilstaand water aan een voldoende hoge temperatuur leidt tot bacteriegroei. Dat principe geldt niet alleen voor legionella, maar ook voor allerhande andere ziektekiemen. Het komt er dus op aan om de temperatuur en de stagnatie van water onder controle te houden. Moderne bouwmethoden zorgen echter voor uitdagingen. Een hedendaagse drinkwaterinstallatie is complexer en bevat meer tappunten, waarvan er sommige minder vaak gebruikt worden. Bij een onzorgvuldig ontwerp kan er dan water lange tijd in de toevoerleidingen blijven stilstaan.
Ook de temperatuur speelt een belangrijke rol. Door een betere isolatie stijgt de gemiddelde binnentemperatuur, en dus ook de temperatuur van het water dat blijft stilstaan in de leidingen. Dit stagnerend water aan temperaturen van soms meer dan 25°C bevordert de bacteriegroei.
Een goede doorstroming met Rautitan
Stagnatie in de leidingen kan voorkomen worden door tappunten doorstromend aan te sluiten in serie, in plaats van elk tappunt tot een apart eindpunt te maken. Als men aan het einde van zo een serie een regelmatig gebruikt tappunt plaatst (typisch een toilet), dan wordt de hele leiding stroomopwaarts doorstroomd telkens dat tappunt gebruikt wordt. Zo is de verversing van het water altijd gegarandeerd, ook al worden enkele van de tappunten stroomopwaarts weinig gebruikt. REHAU heeft daar speciale doorstromende muurplaten voor uitgebracht. De Rautitan RX+ muurplaten zijn beschikbaar als T-stuk (180 graden), hoefijzer (360 graden) of bocht (90 graden), en zijn vervaardigd in loodvrij brons.
Dankzij het opwijden bij de verbindingstechniek met schuifhulzen is de doorlaat van de fittingen groter, en is er dus minder drukverlies. Dat zorgt voor een betere doorstroming en minder snelheidsverlies in de leidingen, en dus minder kans op vorming van biofilm en bacteriën. De gladde binnenwanden van de buis verhinderen tevens afzettingen.
Een ander aspect van hygiëne is om stagnatie in de fittingen en armaturen zelf te vermijden. Bij de verbindingstechniek met schuifhulzen wordt de buis zelf verwijd, zodat er geen O-ring aan te pas komt. Er zijn dan ook geen dode zones in de fitting, waar bacteriën zich kunnen nestelen. REHAU heeft dat wetenschappelijk laten onderzoeken in het Fraunhofer Institut Umsicht. In de testopstelling werden 16 gemonteerde fittingen constant doorstroomd met water aan 30°C. Na 104 dagen werden de fittingen doorgesneden en geanalyseerd. Daaruit bleek dat er geen hogere concentraties aan bacteriën werden gevonden, zodat men kan concluderen dat er ook geen stilstaand water was.
In dit verband is het ook een voordeel dat de lektest met Rautitan zowel met water als met lucht of inerte gassen kan uitgevoerd worden. In dat laatste geval is er totaal geen risico dat er water in de leidingen blijft stilstaan in de periode tussen de lektest en het ogenblik dat de installatie in gebruik wordt genomen. De vorming van schadelijke organismen is zo uitgesloten.
Loodvrij
Tot nu toe hebben we het vooral over de hydraulische aspecten van de installatie gehad, maar het is minstens even belangrijk dat de installatiematerialen geen schadelijke stoffen aan het water afgeven. De Rautitan RX+ fittingen zijn daarom in een speciale legering van brons, met alle eigenschappen van traditioneel brons, maar zonder lood. Ook dit materiaal werd langdurig getest conform de strenge Europese normen voor materialen die in contact komen met drinkwater. Het voldoet daarmee aan diverse internationale eisen. Bovendien is dit materiaal bestand tegen corrosie: in contact met de buitenlucht vormt er zich een beschermlaag.
Ook in grotere diameters
Dit voorjaar werd het Rautitan stabil-programma uitgebreid met de diameters 50 en 63 mm, als aanvulling op de Rautitan flex. Deze uitvoeringen zijn vooral bestemd voor centrale toevoerleidingen voor CV en drinkwater, meestal in schachten in hoogbouw. Hiermee kan men zowel de primaire leidingen in de schacht als de verdeelinstallatie op de verdieping met eenzelfde systeem aanleggen. Een aandachtspunt bij de ontwikkeling van deze versie was om een groter debiet te realiseren met dezelfde buitendiameter.
REHAU had al eerder buizen met diameter 50 en 63 in het gamma. Het verschil met de nieuwe versie zit in het materiaal: de bestaande Rautitan flex is volledig in kunststof, meer bepaald PE-X. De Rautitan stabil, daarentegen, bestaat uit een PE-X binnenbuis met een aluminium ommanteling. Het aluminium zorgt voor meer stevigheid en beperkt de thermische uitzetting van de buis. Bovendien vormt het een zuurstofdichte laag, wat belangrijk is om corrosie te voorkomen, vooral in CV-installaties.
Dunnere wanddikte
Daardoor kon ook de wanddikte verminderd worden ten opzichte van de volkunststof versie. Voor de stevigheid is dat geen probleem. Leidingen van grotere diameters worden in een schacht of een koker geplaatst, zodat er minder nood is aan mechanische weerstand. Leidingen in kleinere diameters, daarentegen worden ook in de vloer of de wand weggewerkt, en moeten dus bouwbestendiger zijn. Dankzij de grotere binnendiameter halen de nieuwe buizen tot 30% meer debiet.
Ook de fittingen dragen bij tot een betere doorstroming. Deze werden geoptimaliseerd voor een zo laag mogelijk drukverlies. REHAU heeft voor dit gamma speciaal een fittingenreeks ontwikkeld in RX+ loodvrij brons. Bij de montage moet men er dus wel op letten om geen fittingen van de oude schuifhulsreeks te gebruiken.
Gereedschap
De nieuw geïntroduceerde Rautool A is ook geschikt voor Rautitan stabil 50 en 63. Het hanteren ervan is eenvoudiger gemaakt: met de zwarte persbek wordt de PX-schuifhuls aangeschoven. De zilverkleurige persbek is voor de zijde van de metalen fitting. Er is ook een speciaal gereedschap om de buis op te wijden; de Xpand big, dat met zijn compacte afmetingen handig is in krappe ruimtes.
Met de nieuwe QC1 opwijdkoppen gaat monteren nog sneller. Dankzij de nieuwe getande segmenten hoeft men de Rautitan buis maar in één keer op te wijden, wat montagetijd bespaart. Zodra de verbinding gemaakt is, is ze drukbelastbaar.
REHAU heeft zo een totaalsysteem voor een veilige en efficiënte drinkwaterinstallatie.
Door Alex Baumans
Foto’s: REHAU
